ចិន និងភូមិភាគអាស៊ីខាងត្បូង
ដោយៈ សេង ស៊ីដារ៉ូ
តាំងពីបុរាណកាលមក ប្រទេសចិនរមែងចាត់ទុកអាស៊ីខាងត្បូងថា ជាភូមិភាគមួយដែលមានអារ្យធម៌ខ្ពស់ខ្ពង់ តាមពិនទៅក្រៅពីដែនដីទីបេមួយចេញ ចិនមិនដែលបានកាន់កាប់អាស៊ីខាងត្បូង ដូចដែលខ្លួនធ្វើនៅអាស៊ីបូ ព៌ា នៅប៉ែកខាងជើងនៃអាស៊ីអាគ្លេយ៍ឡើយ។
ជាមួយអាស៊ីខាងត្បូង ចិនបានត្រឹមធ្វើការផ្តោះប្តូរនៅលើវិស័យវប្បធម៌ ពាណិជ្ជកម្ម វិទ្យាសាស្ត្រ និងបច្ចេកទេសតែប៉ុណ្ណោះ។
នៅសតវត្សទី១៩ ទំនាក់ទំនងរវាងចិន និងអាស៊ីខាងត្បូងបានស្គាល់ការប្រែប្រួលខ្លាំងជាមួយនឹងការចូលមក ដល់ភូមិភាគនេះ របស់បស្ចិមប្រទេស ដូចយ៉ាងពួកអង់គ្លេស ដែលមកត្រួតត្រាឥណ្ឌា កាន់កាប់នេប៉ាល់ និង ទីបេ។ នៅក្នុងបរិបទប្រវត្តិសាស្ត្រសម័យនោះ ចិននិងអាស៊ីខាងត្បូងដែលត្រូវពួកបរទេសត្រួតត្រា និងកាន់ កាប់ជាន់ឈ្លីដូចគ្នា ចាប់ផ្តើមមានស្មារតីសាមគ្គីរួបរួមគ្នាតាមផ្លូវចិត្តប្រឆាំងពួកអាណានិគមនិ
យម។
ក្រោយមកទៀត នៅពេលដែលកងទ័ពជប៉ុន ចូលឈ្លានពានអាស៊ី និងលុកលុយទៅដល់ដល់មាត់ទ្វារនៃប្រ ទេសឥណ្ឌា សាមគ្គីភាពរវាងចិន និងអាស៊ីខាងត្បូងរឹងរឹតតែម៉ាំ ហើយប្រយោជន៍រវាងពិភពទាំងពីរក៏រឹតតែខិត ចូលជិតគ្នា។ ក៏ប៉ុន្តែនៅទីបំផុត ក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទីពីរ ចិននិងអាស៊ីខាងត្បូងចែកផ្លូវគ្នាដើរ បាន ឃ្លាតឆ្ងាយពីគ្នាវិញ ពីព្រោះចិនក្លាយជារបបកុម្មុយនីស្ត ឯនៅអាស៊ីខាងត្បូងវិញ ប្រទេសខ្លះជ្រើសយករបប សង្គមនិយមសេរី និងខ្លះទៀតរបបមូលធននិយមរបស់ពួកគហបតី។
ឯកសារយោងៈ ភូមិសាស្ត្រនយោបាយប្រទេសចិន ដោយលោក ហ្សង់ ហ្វ្រង់ស័រ តាន់។
Post a Comment