អាមេរិក និងសហភាពសូវៀត ពុះចែកកូរ៉េជាពីរ បន្ទាប់មកចិន បានទំនាក់ទំនងកូរ៉េទាំងពីរ កាន់តែជិតស្និត
ដោយៈ សេង ស៊ីដារ៉ូ
ថ្នាក់ដឹកនាំចិនសព្វថ្ងៃ ឧបទ្វីបកូរ៉េត្រូវស្ថិតនៅក្រោមឥទ្ធិពលភូមិសាស្ត្រនយោបាយរបស់ចិន។ នៅឆ្នាំ១៨៩៥ កូរ៉េស្ថិតនៅក្រោមការត្រួតត្រារបស់ចក្រភពចិន មុននឹងធ្លាក់បន្តិចម្តងៗទៅក្នុងកណ្តាប់ដៃជប៉ុន ដែលលេប យកឧបទ្វីបទាំងមូលមកកាន់កាប់នៅឆ្នាំ១៩១០។
កូរ៉េបន្តឃ្លាតចេញឥទ្ធិពលចិននៅឆ្នាំ១៩៤៥ កាលនោះ ក្រោយពីជប៉ុនចាញ់សង្គ្រាមលោកលើកទីពីរ ហើយអាមេរិក និងសហភាពសូវៀតពុះចែកកូរ៉េជាពីរ។ កូរ៉េខាងជើងក្លាយជាកុម្មុយនីស្តស្តាលីននយម ផ្គត់ផ្គង់ដោ យសូវៀត។ កូរ៉េខាងត្បូងវិញ បែរមករកលោកខាងលិច ការពារនឹងទ្រទ្រង់ដោយអាមេរិក។
នៅឆ្នាំ១៩៤៩ សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន ដែលជាប្រទេសកុម្មុយនីស្តថ្មីថ្មោង ផ្តើមមានទំនាក់ទំនងជិតស្និ តជាមួយកូរ៉េខាងជើងវិញ មានទំនាក់ទំនងដែលស្ថិតនៅក្រោមការឃ្លាំមើលរបស់រៀមច្បង សូវៀត។
ចំណងមេត្រីភាពរវាងចិន និងកូរ៉េខាងជើងធ្វើឲ្យប្រទេសជិតខាងទាំងពីរនេះសឹងក្លាយជាបងប្អូន ឈាមជ័រតែ មួយជាពិសេសនៅសម័យសង្គ្រាមកូរ៉េ ឆ្នាំ១៩៥០-១៩៥៣។ កាលនោះកងទ័ពចិន និងកង ទ័ពកូរ៉េខាងជើងកៀកស្មាគ្នាប្រយុទ្ធទប់ទល់នឹងកងកម្លាំងអន្តរជាតិ ដឹកមុខដោយអាមេរិកដែល មក ជួយកូរ៉េខាងត្បូង។ សព្វថ្ងៃនេះ ជាពិសេសសតាំងពីសហភាពសូរៀតរលត់រលាយ និងសង្គ្រាមត្រជាក់បានចប់បាត់ទៅ ចិនមានឥទ្ធិពលខ្លាំងទៅលើកូរ៉េខាងជើង។
ទីមួយ ពីព្រោះកូរ៉េខាងជើងដែលបាត់បង់ជំនួយពីម៉ូស្កូ តាំងពីឆ្នាំ១៩៩១ ធ្លាក់ខ្លួនក្រហើយពឹងពាក់សឹងតែទាំងស្រុងទៅលើចិន នៅលើវិស័យសេដ្ឋកិច្ច។
ទីពីរ នៅក្នុងវិបត្តិនុយក្លេអ៊ែរ លើកទីមួយនៅឆ្នាំ១៩៩៤ និងលើកទីមួយនៅឆ្នាំ២០០២ កូរ៉េខាងជើងដែល ត្រូវសហគមន៍អន្ដរជាតិ ពិសេសអាមេរិកស្ដីបន្ទោស អាចពឹងផ្អែកទៅលើតែប្រទេសចិនមួយគត់ ដើម្បីចេញរួចពីភាពអនាថានៅលើឆាកអន្ដរជាតិ។
ឯកសារយោង ភូមិសាស្ត្រនយោបាយប្រទេសចិន ដោយលោក ហ្សង់ ហ្វ្រង់ស័រ តាន់។
Post a Comment